อ่าน ‘Read-Aloud Handbook’ มหัศจรรย์แห่งการอ่านออกเสียง – นพ.ประเสริฐ ผลิตผลการพิมพ์ (14)

 

นายแพทย์ประเสริฐ ผลิตผลการพิมพ์ ชวนอ่านหนังสือ Jim Trelease’s Read-Aloud Handbook (8th Edition): พลังแห่งการอ่านออกเสียง เขียนโดย จิม เทรลีส บรรณาธิการฉบับตีพิมพ์ครั้งที่ 8 โดย ซินดี จิออร์จิส แปลโดย อสมาพร โคมเมือง และจัดพิมพ์โดย สำนักพิมพ์บุ๊คสเคป

การอ่านออกเสียงมีประโยชน์อย่างไร สำคัญแค่ไหน และต้องทำอย่างไรบ้าง มาหาคำตอบผ่านหนังสือเล่มดังของโลก ที่บรรจุงานวิจัยที่น่าสนใจไว้มากมาย ขยายความและตีความโดยนายแพทย์ผู้คร่ำหวอดและทำงานสนับสนุนการอ่านหนังสือให้เด็กฟังในประเทศไทยมาเนิ่นนาน

 

นายแพทย์ประเสริฐ ผลิตผลการพิมพ์

 

ตอนที่ 14 สิ่งที่ควรทำและไม่ควรทำ

 

เมื่อเริ่มต้น

“เริ่มต้นอ่านออกเสียงได้ตั้งแต่เกิด”

เลือกหนังสือที่มีคำคล้องจอง

เลือกหนังสือที่มีเพียง 1-3 ประโยคในหนึ่งหน้า แล้วค่อยๆ เพิ่มขึ้น รูปค่อยๆ น้อยลง จนกระทั่งถึงวรรณกรรมเยาวชนในที่สุด

เมื่อเลือกหนังสือ

เลือกทั้ง 3 อย่าง บันเทิงคดี สารคดี กวีนิพนธ์

เลือกที่เนื้อหาไม่ยาวเกินไป ค่อยๆ เพิ่มขึ้นตามความสามารถที่เด็กจะจินตนาการได้

เลือกหนังสือที่ง่ายไว้ก่อน แต่ไม่ผิดที่จะเลือกหนังสือที่ท้าทาย

“เคารพการเลือกของเด็กเองด้วย เขาเลือกคือเขาชอบแม้ว่าเราจะไม่ชอบ”

เด็กหลายคนอายุต่างๆ กันอาจจะต้องพิถีพิถันหาที่ทุกคนฟังได้พร้อมกันหมด แล้วแยกอ่านรายคนอีกที

เมื่อเริ่มต้น

อ่านทุกคืน การเว้นระยะการอ่านนานมากเกินไปเป็นผลเสีย

ไม่เริ่มด้วยการออกคำสั่ง “นั่งนิ่งๆ!”

ถ้าเด็กบางคนยุกยิกมาก ไม่ผิดกติกาที่จะวางกระดาษเปล่าและดินสอสีให้เขาทำข้างๆ

เมื่ออ่าน

อ่านชื่อผู้เขียน ผู้วาด ทุกครั้ง

ให้เวลากับหน้าปกสักนิดหนึ่ง

ให้เวลากับรูปภาพในแต่ละหน้าสักนิดหนึ่งก่อนเริ่มอ่าน

ทำเสียงเร้าอารมณ์

หยุดตรงที่น่าตื่นเต้นสักพักหนึ่ง

ถามเด็กเล็กๆ น้อยๆ ได้

ถ้าหมดเวลา พยายามหยุดที่หน้าตื่นเต้น

ใครอ่าน

กระตุ้นให้พ่ออ่าน เพราะครูส่วนใหญ่เป็นผู้หญิง เด็กชายจะรับรู้ได้ว่าผู้ชายก็อ่าน

พี่อ่านให้น้องฟัง เราไม่ห้าม

กระตุ้นให้ญาติที่ชอบแชตมาอ่านให้ลูกฟัง

มีเวลาอิสระให้เด็กๆ หยิบหนังสือมาลูบคลำ ดูรูปและอ่านเอง

และโปรดจำไว้ว่า

“การอ่านมิได้สำเร็จชั่วข้ามคืน”

ให้เด็กพกหนังสือไปทุกที่

อ่านตรงเวลาดีกว่าอ่านไม่ตรงเวลา

เรื่องที่ไม่ควรทำ

“อย่าทนอ่าน ถ้าไม่สนุก”

อย่าเลือกหนังสือที่มีบทสนทนามากไป เพราะคนฟังไม่รู้เรื่องด้วยว่าใครพูด

อย่าเลือกหนังสือที่มีการสร้างเป็นหนังไปแล้วเพราะเด็กจะสนใจน้อยกว่า

อย่าโดนหลอกเพราะรางวัลที่หนังสือได้รับ เปิดใจให้กว้าง

อย่ายึดติดกับการอ่านเพื่อวิชาการ

อย่าเริ่มต้นอ่านถ้ามีเวลาเหลือสั้นมาก เด็กจะหงุดหงิด

อย่าเบื่อที่จะตอบคำถาม การอ่านยังมีเวลา แต่การถามมีเวลาที่เขาจะทำไม่มากนัก

อย่าตีความเนื้อเรื่องหรือสรุปความ ถามได้ว่าเด็กๆ คิดอย่างไร

อย่าสับสนระหว่างปริมาณและคุณภาพ

อย่าขู่เด็กด้วยการบอกว่า “ถ้าไม่ทำ จะไม่อ่านหนังสือ”

 

อ่าน ‘Read-Aloud Handbook’ มหัศจรรย์แห่งการอ่านออกเสียง ย้อนหลังได้ที่นี่

Read-Aloud Handbook (8th Edition): พลังแห่งการอ่านออกเสียง
Cyndi Giorgis เขียน
อสมาพร โคมเมือง แปล
488 หน้า
อ่านตัวอย่างหนังสือและรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่นี่